کتاب «برف میبارید» یادنامهای است که داکتر صبورالله سیاسنگ در دهمین سالیاد درگذشت داکتر محمد اکرم عثمان، داستاننویس نامآشنای افغانستان، تدوین کرده و به نوشتۀ منتقد، در ۵ سپتمبر ۲۰۲۶ در سویدن رونمایی شده است. سروش مهرنوش نیکزاد در نوشتهای که در صفحۀ فیسبوک صبور سیاسنگ منتشر شده، این کتاب را بررسی کرده و بخشهای گوناگون آن را به خوانندگان معرفی کرده است.
نیکزاد مینویسد نام کتاب از نخستین جملۀ داستان ماندگار «مرداره قول اس» گرفته شده است: «برف میبارید و شیر دانههایش را از پشت شیشه یگانیگان میشمرد.» طرح جلد کتاب نیز، با رادیوی قدیمی در برابر دیواری ترکخورده، هم به داستان «درز دیوار» اشاره دارد و هم به پیوند نام اکرم عثمان با رادیو و داستانخوانیهای او از این رسانه.
به نوشتۀ نیکزاد، کتاب با سوگنبشتۀ «ای وای مادرم» آغاز میشود و در بخشهای دیگر، جهان داستانی عثمان را بررسی میکند؛ نویسندهای که کمابیش سه هزار صفحۀ نوشتاریاش را «قاموس بزرگ سرشار از کلمات و اصطلاحات مردمان شهری و روستایی» میخواند و بازتاب رسمهایی چون خواستگاری، نامزدی، نوروز، عید، سمنک و رمضان و نزدیک به ۲۰۰ شخصیت واقعی را در داستانهای او، تلاشی برای حفظ حافظۀ اجتماعی و فرهنگی جامعه میداند.
بخش دیگری از یادنامه را ۱۱۱ پرسش و پاسخ گفتوگوی سیاسنگ با اکرم عثمان تشکیل میدهد. نیکزاد همچنین سرگذشت داستان «دراکولا و همزادش» را از خواندنیترین بخشهای کتاب میداند؛ داستانی که در جنوری ۱۹۸۰ با نام مستعار «برمک کابلی» نوشته شد، پس از چاپ بخش نخست در روزنامۀ «حقیقت انقلاب ثور» ادامۀ نشرش متوقف گردید و نسخۀ اصلی آن نیز از دست رفت. عثمان در گفتوگو گفته است: «دراکولا نام مستعار شخص مشخصی نیست، بلکه نامی برای ستمگران، آدمکشان و خونخواران تاریخ است.»
این بررسی به رمان «بازوی بریده»، داستان ناتمام «زندان پل چرخی» و رمان «کوچه ما» نیز میپردازد و از نوشتههای فرهنگیان دیگری چون محسن نکومنش، کریستوفر دی بلیگ، داکتر سمیع حامد، منوچهر فرادیس و محمداعظم سیستانی در این یادنامه یاد میکند. نیکزاد در پایان مینویسد ارزش «برف میبارید» در آن است که خواننده را با ابعاد گوناگون شخصیت ادبی اکرم عثمان آشنا میسازد و او را به بازخوانی داستانهایی میکشاند که زبان مردم و خاطرههای کابل قدیم در آنها زنده است.
منبع: سروش مهرنوش نیکزاد، «نگاهی به کتاب برف میبارید»، منتشرشده در صفحۀ فیسبوک صبور سیاسنگ، ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶.




