عمران خان، نخستوزیر پیشین پاکستان، که به اتهام بیش از ۱۵۰ قضیهی عمدتاً فساد مالی در زندان ادیالهی این کشور به سر میبرد. از طرف «حزب مرکز» ناروی، به عنوان نامزد جایزهی صلح نوبل معرفی شدهاست.
نامزدی او از سوی این حزب سیاسی بههمراه «اتحاد جهانی پاکستان»، یک گروه تازهتاسیس مدافع حقوق بشر که با این حزب در ارتباط است، اعلام شد.
«حزب مرکز» ناروی، در بیانیهای در شبکهی اجتماعی ایکس اعلام کرد «ما خوشحالیم که به نمایندگی از حزب مرکز اعلام کنیم که در همکاری با یک نامزدکننده واجد شرایط، آقای عمران خان را برای جایزهی صلح نوبل به دلیل فعالیتهایش در پیشبرد حقوق بشر و دموکراسی در پاکستان، معرفی کردهایم.»
حبس خان با اتهاماتی چون دریافت رشوه و سوءاستفاده از قدرت همراه است، اما او و حزبش (تحریک انصاف) این موارد را سیاسی و با هدف حذف او از سیاست میدانند.
اگرچه برخی از اتهامات علیه عمران خان لغو شدهاند، او پیشتر متهم بود که هدایای دولتی دریافتشده از رهبران خارجی، از جمله ساعتهای گرانبها و جواهرات، را بهطور غیرقانونی فروخته و درآمد حاصل از آن، که بیش از ۱۴۰ میلیون روپیه برآورد میشود، را گزارش نکرده است.
همچنین، اتهام دیگری علیه او مطرح بود مبنی بر اینکه در مارچ ۲۰۲۲ یک تلگراف محرمانهی دیپلماتیک، ارسالشده توسط سفیر پاکستان در امریکا، را افشا کرده است.
اما در پروندهی دیگری، عمران خان و همسرش، بشری بیبی، متهم هستند که از ملک ریاض، بازرگان سرشناس املاک، زمینی به ارزش میلیاردها روپیه به عنوان رشوه دریافت کردهاند و ادعا شده که عمران خان در ازای آن، مبلغ ۱۹۰ میلیون پوند بازگرداندهشده از بریتانیا را، بهجای واریز به خزانهی ملی، برای پرداخت جریمههای ملک ریاض استفاده کرده است. در ازای این اقدام، ملک ریاض زمینی را برای تاسیس دانشگاه «القادر تراست» به عمران خان و همسرش اهدا کرده است.
این پرونده، که از دلایل اصلی ماندن این دو در زندان است، منجر به محکومیت عمران خان به ۱۴ سال و همسرش به ۷ سال حبس شده است.
عمران خان اکنون در زندان ادیاله سومین عید متوالی خود را پشت سر میگذارد. به او، به دلایل امنیتی، اجازهی خروج از سلول برای شرکت در نماز عید نیز داده نشدهاست.
بر بنیاد گزارشها، مسجد اصلی زندان «میزبان جماعتی از زندانیان و مقامات بود»، اما خان و همسرش، بشری بیبی، در سلولهای جداگانهی خود محبوس ماندند.
جایزهی صلح نوبل به افرادی اعطا میشود که در زمینهی صلح، حقوق بشر، یا حل منازعات جهانی دستآوردهای برجستهای داشته باشند. نامزدها توسط افراد یا گروههای واجد شرایط مثل قانونگذاران، اساتید دانشگاه، یا برندگان پیشین معرفی میشوند.
نامزدی به معنای تایید نیست و همهساله صدها تن نامزد میشوند، اما تنها یک تن یا گروه برنده میشود.
خان پیشتر در سال ۲۰۱۹ نیز به دلیل «تلاشهایش برای ترویج صلح در جنوب آسیا» نامزد دریافت این جایزه شده بود.
نامزدی خان در این مقطع میتواند تلاشی برای جلب توجه جهانی به وضعیت او باشد. حامیانش آن را تاییدی بر کارنامهاش در دموکراسی و صلح میبینند، اما منتقدان آن را تبلیغاتی بیش برای جلب توجه نمیدادنند.
