رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، اعلام کرد روز دوشنبه در تماسی تیلفونی با ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، درباره تلاشهای صلح در اوکراین گفتوگو خواهد کرد و از او خواهد خواست توافق صادرات امن غلات از مسیر دریای سیاه دوباره آغاز شود.
اردوغان که پس از اجلاس جی۲۰ در افریقای جنوبی سخن میگفت، یادآور شد توافق غلات دریای سیاه در سال ۲۰۲۲ با میانجیگری ترکیه و سازمان ملل امضا شد و هدف آن، کمک به حل مسالمتآمیز جنگ بود. او گفت: «تا حدی توانستیم موفق شویم، اما این روند ادامه نیافت. فردا از آقای پوتین میخواهم که این روند از سر گرفته شود. اگر بتوانیم آن را شروع کنیم، بسیار مفید خواهد بود.»
اردوغان افزود که در این تماس درباره «پایاندادن به تلفات» نیز صحبت خواهد کرد و نتایج گفتوگو را با رهبران امریکا و اروپا در میان خواهد گذاشت.
توافق غلات دریای سیاه در جولای ۲۰۲۲ امضا شد و امکان صادرات امن حدود ۳۳ میلیون تُن غلات اوکراین را فراهم کرد. روسیه اما در سال ۲۰۲۳ از این توافق خارج شد و گفت صادرات مواد غذایی و کودهای شیمیاییاش به دلیل محدودیتهای پرداخت، لجستیک و بیمه با مانعهای جدی روبهرو شده است.
اردوغان بهطور مستقیم درباره طرح صلح ۲۸ بندی ایالات متحده برای پایان جنگ اظهارنظر نکرد؛ طرحی که در حال حاضر در ژنو در حال بررسی است و مقامهای اوکراینی و اروپایی آن را شامل امتیازهای کلان به روسیه میدانند.
ترکیه، عضو ناتو، در جریان جنگ تلاش کرده روابط متوازن خود با کییف و مسکو را حفظ کند؛ به اوکراین کمکهای نظامی رسانده اما به تحریمهای غرب علیه روسیه نپیوسته است. آنکارا تاکنون میزبان سه دور از مذاکرات صلح میان دو طرف درگیر در استانبول بوده و پیشنهاد داده که نشست رهبران نیز در این کشور برگزار شود.
هفته گذشته، اردوغان میزبان ولودیمیر زلنسکی در آنکارا بود. بهگفتهی دفتر ریاستجمهوری ترکیه، او همچنین روز یکشنبه با رهبران فرانسه و ایتالیا درباره جنگ اوکراین گفتوگو کرده و تأکید کرده که از همه ظرفیتهای دیپلماتیک برای رسیدن به صلحی عادلانه و پایدار باید استفاده شود. او ازسرگیری مذاکرات در استانبول را گامی مؤثر در این مسیر خوانده است.
