یکی از متحدان سیاسی نارندرا مودی طرحی را برای ممنوعیت استفاده از شبکههای اجتماعی برای کودکان و نوجوانان در هند پیشنهاد کرده است؛ اقدامی که همزمان با تشدید بحثهای جهانی درباره تأثیر این پلتفرمها بر سلامت و امنیت نسل جوان مطرح میشود.
ال.اس.کی. دِوَرایالو، نمایندۀ پارلمان هند، به رویترز گفت کودکان به شبکههای اجتماعی «معتاد» شدهاند و در عین حال، هند به یکی از بزرگترین تولیدکنندگان داده برای پلتفرمهای خارجی تبدیل شده است. به گفتۀ او، شرکتهای فناوری بر پایۀ این دادهها سامانههای پیشرفتۀ هوش مصنوعی میسازند و کاربران هندی عملاً به «تأمینکنندگان رایگان داده» بدل میشوند، در حالی که منافع راهبردی و اقتصادی در جای دیگری انباشته میشود.
این طرح که با عنوان «قانون محدودیت سنی شبکههای اجتماعی و ایمنی آنلاین» تدوین شده، ایجاد، نگهداری یا داشتن حساب کاربری شبکههای اجتماعی برای افراد زیر ۱۶ سال را ممنوع میکند و میگوید حسابهای موجود باید غیرفعال شوند. دِوَرایالو تأکید کرده است که مسئولیت راستیآزمایی سن کاربران باید بهطور کامل بر عهدۀ پلتفرمها باشد.
بحثها در هند پس از آن شدت گرفت که استرالیا ماه گذشته به نخستین کشور تبدیل شد که دسترسی کاربران زیر ۱۶ سال به شبکههای اجتماعی را ممنوع کرد؛ تصمیمی که از سوی بسیاری از والدین و فعالان حقوق کودک استقبال شد، اما شرکتهای بزرگ فناوری و مدافعان آزادی بیان آن را نقد کردند. در اروپا نیز مجلس ملی فرانسه از ممنوعیت شبکههای اجتماعی برای کودکان زیر ۱۵ سال حمایت کرده و بریتانیا، دانمارک و یونان در حال بررسی سیاستهای مشابهاند.
شرکت متا، مالک فیسبوک، اعلام کرده از قوانینی که بر نظارت والدین تأکید دارند حمایت میکند، اما هشدار داده است که ممنوعیتهای سراسری ممکن است نوجوانان را به سمت وبسایتهای کمتر ایمن و فاقد نظارت سوق دهد. شرکتهای یوتیوب و ایکس نیز تا زمان انتشار این گزارش به درخواستها برای اظهارنظر پاسخ ندادهاند.
هند با حدود ۷۵۰ میلیون دستگاه گوشی هوشمند و نزدیک به یک میلیارد کاربر اینترنت، یکی از مهمترین بازارهای رشد برای شبکههای اجتماعی بهشمار میرود و در حال حاضر حداقل سن مشخصی برای دسترسی به این پلتفرمها تعیین نکرده است. این طرح بهصورت «لایحۀ عضو خصوصی» ارائه شده و هرچند مستقیماً از سوی دولت پیشنهاد نشده، اما میتواند زمینهساز بحثهای پارلمانی و اثرگذار بر قانونگذاری آینده باشد.
