خبرگزاری ایرنا در گزارشی نگاشته است که حسن کاظمی قمی، نمایندهی ویژهی رئیسجمهوری ایران در امور افغانستان و سرپرست سفارت این کشور طی یک گفتوگوی اختصاصی اظهار داشت که «وظایف دستگاهها در سامان دادن به شرایط اتباع افغانستانی در ایران» مشخص شده است.
قمی در ادامه گفته است :« اکنون نیز من وظیفه گرفتهام به عنوان نمایندهی رئیسجمهوری در امور افغانستان، پیگیری برای اجرای این ماموریتها را دنبال کنم که نخستین سلسله از مکاتبات پس از قریب به دو هفته تهیه و ارسال شده است. این نشاندهندهی عزم جدی ما برای حل این مسئله است.»
این دیپلمات ایرانی با اشاره به حقابهی هیرمند افزوده است که پس از بالا رفتن تنشهای آبی میان ایران و افغانستان، به هدف حل این معضله خط تماس از کندهار آغاز شد و در عین حال این اقدام سازنده بود.
حسن کاظمی قمی پیرامون مواد مخدر در افغانستان نیز سخن گفته است.
به باور او ممنوع شدن کشت خشخاش در رژیم طالبان اقدام جسورانه است و مسئلهی کشت جاگزین عامل این موفقیت تلقی میشود.
قمی تصریح کرده است که آمار معتادان افغانستان امروزه به رقم شاخصی رسیده که این نکته در کنار نگرانی، نشان دهندهی روبه رشد بودن بازار داخلی برای مصرف مواد مخدر است.
نمایندهی ویژه ایران در امور افغانستان در پاسخ به پرسش تهدید دهشتافگنی در افغانستان می گوید:
«بخشی از مسئله ریشه در ناآشنایی نسل اول طالبان نسبت به پدیدههایی چون القاعده دارد. آن جوانان نسل اول که برخی شیفته برآمدن دوباره اسلام و احیای آن بودند تحت تاثیر فضای کشورهای عربی منطقه و جریانهای آن دوران که در ویژگیهای مذهبی از جامعه اهل سنت بودند، قرار گرفتند. لذا توجه به اندیشههای اصلاحی و اخوانی بالا گرفت، متعاقب آن عقاید افراطی سلفی و وهابی نیز در مجرای این تماس وارد شدند. ساختارهای اطلاعاتی و امنیتی بسیاری در غرب با بیم از نضج این عقاید در کشورهای صاحب نفت، که اقتصاد جهان به آنها وابسته بود، کوشیدند در فضایی خارج از سرزمینهای نفتخیز موقعیتی برای تجمیع این جریانها فراهم آورند. لذا مشغول مطالعه ظرفیتهای این شبکهها شدند.»
به باور او بی توجهی به بعدهای ماجرا و عدم واکنش مسئولانه سبب فروپاشی نظام طالبان در دور اول و اشغال افغانستان از سوی امریکا، شده است.
در گزارش خبرگزاری ایرنا به نقل از قمی آمده است که افغانستانیهای مقیم در ایران، بیشترشان از مناطق شمالی و فارسی زبانان افغانستان اند و پس از سال ۱۳۹۹ افغانستانیهای پشتو زبان و ساکن پاکستان که با زبان و فرهنگ ایران کمتر آشنایی دارند، در ایران پناهنده شدند. تحولات سیاسی افغانستان شمار پناه جویان را در ایران افزایش داده است.
حاکمیت دوباره ی طالبان در افغانستان در سال ۲۰۲۱ میلادی سبب شد تا شماری از کشورها همواره پیرامون بدتر شدن ابعاد مختلفی زندگی اتباع این کشور هشدار دهند.
