مارگاریتا، گردشگر و چهرهی تاثیرگذار در شبکههای اجتماعی، گفت که قوانین سختگیرانهی طالبان در قبال زنان، نشان میدهند که زنان «با ارزش» هستند و همراه آنها مانند موجودات «ارزشمند» رفتار میشود.
او که 33 ساله است، در ماه می 2024 سفر سه ماههی خود را به افغانستان آغاز کرد. مارگاریتا به شبکهی خبری «انبیسی» گفت در این سفر، احساس فوقالعادهای داشته و با او مانند یک «ملکه» رفتار شده است.
زوی استیفنز، بلاگر و راهنمای گردشگری ۳۱ سالهی بریتانیای که سه بار به افغانستان سفر کرده نیز دیدگاه مشابهی دارد. او در زیر ویدیوی خود در انستاگرام نوشته: «شاید برایتان عجیب باشد اگر بگویم سفر به افغانستان برای زنان اغلب امنتر از مردان است. چرا؟ چون در افغانستان، مشکل اصلی حکومت و آنچه کنترول میکند نیست؛ بلکه آنچیزیست که کنترول نمیکند.» زنان گردشگر میگویند که در افغانستان آزادیهای بیشتری نسبت به زنان بومی دارند.
اورزلا نعمت، پژوهشگر در اندیشکدهی بریتانیایی «موسسهی خدمات متحد سلطنتی» در گفتوگو با انبیسی، افزایش سفر چهرههای تاثیرگذار شبکههای اجتماعی به افغانستان را «بسیار نگرانکننده» خواند. او گفت: «چیزی که ما میبینیم، نسخهی گزینشی و پالایششده از افغانستان است که واقعیتهای خشن و تلخ زندگی زنان زیر حاکمیت طالبان را بهراحتی حذف میکند.»
طالبان محدودیتهایی بر آموزش، کار و گشتوگذار زنان وضع کرده که به گفتهی بسیاری، این قشر را از صحنهی عمومی پاک کرده است. دادگاه کیفری بینالمللی به دلیل این اقدامات طالبان، دستور بازداشت دو تن از رهبران آن را صادر کرد.
امریکا، اتحادیهی اروپا و بریتانیا از شهروندان خود خواستهاند که به افغانستان سفر نکنند، زیرا احتمال بازداشت آنها وجد دارد.
استیفنز گفت: «ما تنها زنان افغانستان را در زیر برقعها میبینیم. اما وقتی به آنجا رفتم، فهمیدم موضوع خیلی پیچیدهتر از اینهاست.»
در یکی از ویدیوهایش، استیفنز با روسری و چادر سنتی دیده میشود که در اتوبوس گردشگری در حال عبور از مناظری ناهموار است، با زنان محلی میخندد و دریاچهها، مساجد و مسیرهای کوهستانی را میبیند. با این حال، او از زنان گردشگر خواسته که لباس «مناسب» بپوشند، تواضع داشته باشند، در مکانهای بیروبار رفتوآمد نکنند و موقعیت خود را پنهان نگه دارند.
اورزلا نعمت گفت زنان افغانستان از آزادیهای این افرادی که با گذرنامههای غربی به افغانستان سفر میکنند، برخوردار نیستند. به گفتهی او، زنان در افغانستان حتی نمیتوانند بدون «محرم» از خانه بیرون شوند.
او همچنین از جنبههای اخلاقی این نوع گردشگری انتقاد کرد و گفت درآمد حاصل از آن ممکن است بهطور غیرمستقیم به مشروعیتبخشی و تامین مالی رژیمی منجر شودکه «آپارتاید جنسیتی» را نهادینه کرده است.
در حالی که طالبان تلاش میکند تصویر بینالمللی خود را بازسازی کند، تعداد بازدیدکنندگان خارجی هنوز در سطحی پایین باقی مانده است. بر اساس گزارش اسوشیتدپرس، در سال ۲۰۲۴ نزدیک به ۹ هزار شهروند خارجی به افغانستان سفر کردهاند و در سه ماه نخست سال جاری نیز نزدیک به ۳ هزار تن به این کشور رفتهاند.
نولان سامور، صاحب کانال «سیل آن تور» با ۶۵۰ هزار مشترک، اعتراف کرد که در طول سفرش فقط با مردان افغانستان تعامل داشته است. او در ویدیوی ۳۵ دقیقهای با عنوان «در افغانستان بیش از حد تستسترون وجود دارد»، دوربین را به اطراف میچرخاند و جمعیت بزرگی از مردان را نشان میدهد که او را احاطه کردهاند. او با لحنی کنایهآمیز میگوید: «اینجا کاملاً یک جشنوارهی مردانه است.»